chemical GHS icons

Mag een student <18 jaar werken met CMR-stoffen?

Maakt men op de werkplek gebruik van CMR-stoffen? Dan is het goed om te weten dat dit grote risico’s met zich meebrengt voor de gezondheid van de werknemers en studenten. Elk jaar sterven er zo’n 2.100 mensen aan een kanker door blootstelling aan gevaarlijke stoffen op het werk. Daar gaat de Nederlandse Arbeidsinspectie ook in 2022 streng controleren op het gebruik ervan. Uit onderzoek blijkt dat binnen een groot aantal organisaties het beleid omtrent CMR-stoffen niet op orde is. In een groot aantal gevallen is het echt geen onwil. Vaak heeft men geen weet over de wetgeving, actieve vervangingsplicht en de aanvullende registratieplicht. Ook is vaak niet duidelijk in hoeverre studenten en werknemers <18 jaar mogen werken met deze stoffen. Is dat (onder begeleiding) toegestaan of niet? In dit artikel het antwoord.

CMR-stoffen herkennen binnen de organisatie

Voordat we het antwoord op de vraag geven is het goed om te weten hoe je CMR-stoffen binnen de organisatie kunt herkennen. In de eerste plaats kun je deze stoffen herkennen aan de H-zinnen op het etiket. Carcinogenen stoffen zijn te herkennen aan de H350 en de H351. H350 geeft aan dat de stof bewezen kankerverwekkend is en H351 geeft aan dat de stof een verdachte carcinogene stof is. Mutagene stoffen zijn te herkennen aan H340 en H341. H340 betekend bewezen mutageen en H341 betekend verdacht mutageen. Reprotoxische stoffen zijn te herkennen aan H360xx, H361 en H362. De H360 is bewezen reprotoxisch, H361 verdacht reprotoxisch en H362 heeft te maken met lactatie, denk hierbij aan borstvoeding.

Maar helaas is het controleren van CMR-stoffen op H-zinnen niet voldoende. Waarom niet? Omdat sommige stoffen volgens REACH geen CMR classificatie hebben maar in Nederland wel zo behandeld moeten worden. Hiervoor kun je de SZW-lijst raadplegen. Staat een chemisch product op de SZW-lijst? Dan is de fabrikant of leverancier verplicht om dit te vermelden in rubriek 15 van de Safety Data Sheet (SDS). Naast dat het SDS beschikbaar moet zijn in de taal van de lidstaat -Artikel 31(5) van REACH– moet deze ook afgestemd zijn op de lokale wet- en regelgeving. En dat is waar veel fabrikanten en leveranciers het laten afweten.

Artikel 4.105. Arbeidsverboden voor gevaarlijke stoffen en biologische agentia

In het kort zegt dit artikel van het Arbobesluit dat jeugdige werknemers <18 jaar niet mogen werken met een gevaarlijke stof die voldoet aan criteria voor één of meer van de volgende gevarenaanduidingen als bedoeld in EG-verordening, etikettering, verpakking van stoffen en mengsels: H-zinnen 300, 301, 310, 311, 317, 330, 331, 334, 340, 341, 350, 350i, 351, 360, 360F, 360D, 360FD, 360Fd, 360Df, 361, 361f, 361d, 361fd, 362, 370, 371, 372 of 373. Ook mogen zij geen arbeid verrichten met of worden blootgesteld aan biologische agentia van categorie 3 of 4. Maar geldt dat ook voor studenten en leerlingen in het onderwijs of stagiaires binnen een organisatie? Hierover geeft Artikel 4.106. hieronder meer duidelijkheid.

Artikel 4.106. Deskundig toezicht bij arbeid met gevaarlijke stoffen

In sommige gevallen is het toegestaan dat jeugdige werknemer <18 jaar onder begeleiding mogen werken met gevaarlijke stoffen. Voorwaarde is wel dat het deskundig toezicht zodanig georganiseerd is dat gevaren kunnen worden voorkomen. Dit is opgenomen in het tweede lid van Artikel 1.37. Deskundig toezicht.

  • artikel 1.37, tweede lid, is van overeenkomstige toepassing op jeugdige werknemers die: arbeid verrichten met een gevaarlijke stof die voldoet aan een van de volgende gevarenaanduidingen als bedoeld in EG-verordening indeling, etikettering en verpakking van stoffen en mengsels: H-zinnen 200, 201, 202, 203, 204, 205, 220, 221, 222, 224, 225, 240, 241, 242, 314, 315, 318, 319 of 335, of de bijzondere aanduidingen: EUH070 of EUH071;
  • arbeid verrichten met persgassen, onder druk vloeibaar gemaakte gassen, door sterke temperatuurverlaging vloeibaar gemaakte gassen en opgeloste gassen;
  • arbeid verrichten aan of met kuipen, bassins, leidingen of reservoirs waarin zich een of meer van de onder a of b bedoelde stoffen of gassen bevinden;
  • artikelen die ontplofbare stoffen, bedoeld in artikel 2.2, onderdeel e, bevatten, vervaardigen of hanteren.

Conclusie

Op basis van bovenstaande informatie is het voor studenten en leerlingen <18 jaar toegestaan om met gevaarlijke stoffen te werken. In de eerste bullet van het vorige hoofdstuk zien we dat de H-zinnen (H350, H351, H340, H341, H360xx, H361 & H362) waaraan men CMR-stoffen kunnen herkennen ontbreken. Kortom; studenten en leerlingen <18 jaar mogen ook niet onder deskundig toezicht van een begeleider werken met CMR-stoffen. Dus ook niet wanneer zij gebruik maken van persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM’s) om zichzelf te beschermen tegen blootstelling aan CMR-stoffen.

Naar aanleiding van dit artikel nog vragen? Neem dan contact met ons op via info@itis.nl.