Health, Safety & Environment
Wat zijn allergenen en hoe herken ik ze?
In een groot aantal branches wordt er gebruik gemaakt van allergenen. Ook thuis komen we regelmatig in contact met ze. In welke producten je ze tegen kan komen? Denk aan diverse soorten (haar)verf, lijmen en cosmetica. Gezien we deze stoffen ze zo vaak tegenkomen is het dan ook goed om te weten dat ze negatieve effecten kunnen hebben op onze huid en luchtwegen. Bekende chronische effecten van allergenen zijn eczeem, astma en COPD. Dit artikel geeft meer informatie over wat allergenen zijn, hoe je ze kunt herkennen en wat je kunt doen om ziekte te voorkomen. Het is in elk geval goed om te weten dat jeugdige werknemers volgens Artikel 4.105 van het Arbobesluit niet mogen werken of worden blootgesteld aan allergenen.
Meer weten? Lees dan snel verder!
Wat zijn allergenen eigenlijk?
Op het werk weleens gehoord over sensibiliserende stoffen? Een andere benaming voor deze stoffen zijn allergenen. Het zijn stoffen die een allergie kunnen veroorzaken via ons afweersysteem. Maar hoe ontstaat een allergie eigenlijk? Een allergie ontstaat in twee fasen. In de eerste fase raakt ons afweersysteem overgevoelig door het contact met een allergeen. Dit wordt ook wel de sensibilisatiefase genoemd. Bij een volgend contact met dezelfde stof treedt in de tweede fase een abnormaal sterke afweerreactie op. Deze reactie kan leiden tot eczeem of astma. Een reactie kan zich binnen enkele weken na blootstelling voordoen. Maar soms kan het ook jaren duren voordat iemand klachten krijgt. Dat heeft te maken met de mate van de blootstelling, de gevoeligheid van het individu en de sterkte van het allergeen. Niet bij iedereen hoeft blootstelling aan een allergeen te leiden tot een allergische reactie.
Hoe herken ik allergenen en de risico’s?
VaVaakVaak wordt er ten onrechte vanuit gegaan dat allergenen alleen voorkomen in chemische producten. Maar wist je dat ze ook voor kunnen komen in natuurlijke stoffen als plantenpollen en meelstof? Deze hebben echter geen gevaarsetiket en hierdoor vaak lastig te herkennen. In dat geval is het aan te raden om bij twijfel een specialist te vragen om advies. Is het gevaarsetiket wel aanwezig? Dan kunnen de allergenen herkend worden aan de H- of EUH-zinnen op het gevaarsetiket: H317, H334 en EUH208. Hieronder een omschrijving van de benoemde H- en EUH-zinnen:
- H317 is van toepassing op huidsensibilisatie, gevarencategorie 1. Dit type allergeen kan een allergische huidreactie veroorzaken;
- H334 is van toepassing op sensibilisatie van de luchtwegen, gevarencategorie 1. Dit type allergeen kan bij inademing allergie- of astmasymptomen of ademhalingsmoeilijkheden veroorzaken;
- EUH 204 bevat isocyanaten. Kan een allergische reactie veroorzaken;
- EUH 205 bevat epoxyverbindingen. Kan een allergische reactie veroorzaken;
- EUH 208 bevat [naam van de sensibiliserende stof]. Dit kan een allergische reactie veroorzaken.
Mogelijke maatregelen
In de eerste plaats is het natuurlijk aan te raden om te kijken of het mogelijk is om op zoek te gaan naar een minder schadelijk alternatief. Is dat niet mogelijk? Dan is het wettelijk verplicht om de blootstelling te beperken tot het minimum. Maar welke maatregelen kan het bedrijf dan eigenlijk nemen? Hieronder een aantal mogelijke maatregelen om de blootstelling te verlagen.
Zorg voor goede afzuiging (vergeet regelmatig onderhoud niet van de afzuiginstallaties) en ventilatie op de werkplek;
- Maak de werkplek regelmatig goed schoon;
- Beperk het aantal werknemers dat wordt blootgesteld aan een allergeen;
- Voorzie de medewerkers van goede voorlichting over veilig werken met allergenen;
- Geef informatie over de te gebruiken persoonlijke beschermingsmiddelen.
Krijgt een medewerker ondanks alle maatregelen toch last van een allergische reactie? Laat dan nader onderzoek uitvoeren door een specialist en vermijdt verdere blootstelling voor de werknemer. Onderzoek ook de andere medewerkers die zijn blootgesteld aan de stof.
Hulp nodig?
Na het lezen van dit artikel nog vragen? Of hulp nodig bij het in beeld brengen van allergenen binnen de organisatie? Neem dan contact met ons op via info@itis.nl voor meer informatie. Dit artikel als interessant ervaren? Dan hopen wij natuurlijk dat je de moeite neemt om dit bericht verder te verspreiden om ook anderen op de hoogte te brengen over dit onderwerp. Hartelijk dank weer voor het lezen en graag tot de volgende keer.
Terugblik 2025: het jaar van kennis delen, beurzen en meer!
Health, Safety & Environment
Terugblik 2025: het jaar van kennis delen, beurzen en meer!
Het jaar 2025 is weer voorbijgevlogen en graag blikken we daarom nog een keer terug. Net als in 2024 was 2025 het jaar van kennis delen, beurzen en nieuwe versies van SOFOS 360 en Chemwatch. We kunnen terugblikken op een bijzonder goed jaar en we hopen jullie ook in 2026 weer van dienst te mogen zijn. Bedankt voor
Nieuwe zeer zorgwekkende stoffen lijst per 26 november 2025
26-11-2025
Nieuwe Zeer Zorgwekkende Stoffen lijst per 26 november 2025 beschikbaar
Het RIVM heeft op 26 november 2025 de totale ZZS-lijst bijgewerkt. De afkorting ZZS staat voor Zeer Zorgwekkende Stoffen. Op deze lijst staan stoffen welke gevaarlijk zijn voor de mens of het milieu, omdat ze kunnen leiden tot kanker of de voortplanting verstoren. Ook kunnen deze stoffen zich ophopen in de voedselketen. Voorbeelden van Zeer Zorgwekkende Stoffen zijn lood, koper en
Jaarplan 2026 Nederlandse Arbeidsinspectie
Health, Safety & Environment
In het Jaarplan 2026 van de Nederlandse Arbeidsinspectie staat dat er ook in het 2026 extra focus gaat zijn op het gebruik van gevaarlijke stoffen op de werkplek
Op 20 november 2025 heeft de Nederlandse Arbeidsinspectie het Jaarplan 2026 gepubliceerd. Ook in het vierde uitvoeringsjaar van het Meerjarenplan 2023 – 2026 zal er extra focus zijn op het gebruik van gevaarlijke stoffen op de werkplek. Een belangrijk doel
Blijf op de hoogte
Meld je aan voor de hse nieuwsbrief en blijf op de hoogte van het laatste nieuws op het gebied van arbo, veiligheid en milieu




